Poza murami
Letharis jest w tej części Rubieży największym miastem i jedynym, o którym mówi się źle — ale nie jest całym światem. Za murem są pola, bór, jedno pasmo gór, słona równina, której nikt nie chciał, i morze z rozsypanymi po nim wyspami.
Ta gałąź kompendium opisuje te miejsca po kolei: czym są, z czego się w nich żyje i co się o nich w mieście opowiada.
Trzy drogi na zewnątrz
Dział zatytułowany „Trzy drogi na zewnątrz”Z murów wyprowadzają dwa trakty i woda, i to wszystko. Kto nie idzie żadną z tych trzech dróg, idzie bezdrożem.
Trakt Zachodni wychodzi Bramą Zachodnią, od strony dzielnicy warsztatów, i jest drogą handlową: utwardzony przy mieście, dalej polny, z koleinami po wozach. Trakt Wschodni wychodzi bramą przy porcie, mija Garnizon i szybko traci ruch. Trzecia droga zaczyna się na pomostach: statkiem, promem albo własną łodzią.
Brama nie jest jednak samym otworem w murze. Przy każdej stoją wartownicy, wschodniej nie otwiera się bez pytania, a przy wozach bywa cło — wyjście z Letharis jest czynnością urzędową, nie spacerem.
Droga i bezdroże
Dział zatytułowany „Droga i bezdroże”Różnica jest praktyczna i mieszkańcy trzymają się jej ściśle. Droga ma kamień albo koleiny, słupy z wyrytymi strzałkami, karczmę raz na dzień marszu i ruch: woźnice, poganiaczy, pielgrzymów, kurierów z paczkami. Kto zniknie na trakcie, zostanie po jakimś czasie zauważony przez kogoś jadącego tą samą trasą.
Bezdroże zaczyna się krok w bok. Wnętrze boru, ścieżki po górskich zboczach i słona skorupa nie mają ani ruchu, ani nikogo, kto by wracał tą samą drogą. Straż Miejska nie wychodzi tam z zasady — a nie z lenistwa: jej władza kończy się tam, gdzie kończą się bramy, w których stoi. Szczegóły tej granicy: Straż Miejska.
Stąd zwrot, którego woźnica użyje bez namysłu: „trzymaj się drogi”. Nie znaczy „uważaj” — znaczy „z drogi się nie schodzi, bo poza nią nikt nikogo nie szuka”.
Jak daleko sięga to, co się stało miastu
Dział zatytułowany „Jak daleko sięga to, co się stało miastu”Rozdarcie było lokalne i słabnie z odległością. Na traktach drobne rzeczy nie do potwierdzenia zdarzają się rzadziej niż w mieście, w borze prawie wcale, a na morzu żeglarze mówią o nich tylko wtedy, gdy ktoś pyta wprost.
To nie znaczy, że poza murami jest bezpieczniej. Znaczy, że zagrożenia są tam zwyczajne: wilk, kłusownik, osypujący się piarg, sztorm i człowiek, który liczy na to, że nikt nie nadjedzie.
Regiony
Dział zatytułowany „Regiony”| Region | Czym jest |
|---|---|
| Trakt Zachodni | Najdłuższa droga: pola, las, mokradła i podgórze ku Górom Szarym |
| Trakt Wschodni | Krótszy, pusty, kończy się tam, gdzie ziemia przestaje rodzić |
| Góry Szare | Granit, piarg, grań nad chmurami i przełęcz, o którą się spierają |
| Osada Górnicza | Osada robocza pod Górami Szarymi — żyje z jednej kopalni |
| Mroczny Las | Bór, z którego miasto ma deski, smołę, węgiel i miód |
| Wielki Tartak | Zakład przy trakcie, w którym piła chodzi na wodzie |
| Słone Pustkowie | Solna równina za wschodnim krańcem traktu, bez prawa i bez cła |
| Morze i wyspy | Akwen, żegluga przybrzeżna i wyspy nazwane od tego, co na nich jest |
| Krainy zamorskie | Pięć dalekich ojczyzn, z których przybywają ludzie do Letharis |
Te same miejsca od strony gracza — dokąd się idzie i jak długo — opisuje Gdzie jesteś.